Hoe je door brand beschadigde Porsche modellen omtovert tot glas-in-loodkunst? Zo!
Toen de glas-in-loodkunstenaar Ben Tuna uit LA een roestige Porsche 911 kocht, had hij geen idee dat die hem zou inspireren om een door brand beschadigde Porsche 356 en 911 S om te toveren tot kunstwerken die handwerk, geschiedenis, verlies en onverwachte schoonheid verkennen.
Er was een tijd dat Ben Tuna erover dacht om leerkracht in het kleuteronderwijs te worden. Maar het leven had andere plannen. Na zijn studie, toen hij een baan nodig had, nodigde Ben’s vader hem uit om in het glasatelier van de familie te komen werken. Wat aanvankelijk niet meer dan een tijdelijke oplossing was, groeide uit tot een carrière – en die carrière groeide weer uit tot een magisch kunstproject waarmee hij naam heeft gemaakt.
Hoe ben je glasambachtsman geworden, Ben?
“Ik ben opgegroeid in een heel artistiek gezin waar ik altijd toegang had tot materialen als verf en klei. Mijn moeder hield ervan om gewoon dingen te maken en mijn vader was fulltime glasblazer. Dus ik kon thuis maken wat ik maar wilde. Maar ik heb er nooit echt aan gedacht om zelf kunstenaar te worden. In plaats daarvan ging ik naar school om kleutermeester te worden. Na mijn afstuderen had ik een baan nodig en mijn vader nam me op mijn 21e in dienst in ons familieatelier. Dat was elf jaar geleden, en ik ben er nooit meer weggegaan. Het is ironisch, want mijn vader wilde eigenlijk ook niet dat ik dit zou doen. Hij zei altijd dingen als: ‘Oh, je mag wel langskomen, je mag voor me werken, maar ik wil je eigenlijk niet in deze branche hebben. Het is zwaar en het is vies.’ Maar ik luisterde niet naar hem. Ik ben gebleven en heb het geleerd. Het werd een passie van me, en ik doe het nog steeds.”
Hoe ben je erop gekomen om met glas-in-loodramen Porsche kunstwerken te maken?
“In Amerika wordt glasblazen gezien als een ambacht. Het is heel functioneel, en een vreemd, ondankbaar baantje waarbij je gewoon het glas erin zet, betaald krijgt en weer weggaat. Mensen behandelen het ook zo – ze zien glas-in-loodramen gewoon als iets om een muur mee op te vullen. Maar omdat ik in deze artistieke omgeving ben opgegroeid, heb ik glasblazen altijd gezien als iets waar ik mijn hart en ziel in stopte. Het is een zeer vakkundige kunstvorm die jaren kost om onder de knie te krijgen. Bovendien is het zo dynamisch omdat het draait om licht, beweging en kleur.”
Hoe zou je je artistieke stijl omschrijven?
“Ik denk dat die heel typerend is voor Los Angeles. Hij is duidelijk beïnvloed door het bouwkundige landschap en de geschiedenis van de stad. Er zitten bijvoorbeeld veel Spaanse en art-deco-elementen in verwerkt. Hij is ook heel modern, met een brutale insteek in plaats van een klassieke, kerkachtige stijl. Al mijn jongens werken zonder technologie, omdat ik vind dat die imperfectie en het handgemaakte element ons werk er veel beter uit laten zien – interessanter en veel specialer. Ik ben een grote fan van die wabi-sabi-imperfectie [een Japanse artistieke esthetiek die de schoonheid van imperfectie viert]. Het stelt me namelijk in staat om ongebruikelijke keuzes te maken, zoals lijnen die niet precies op elkaar aansluiten of cirkels die niet helemaal gelijk zijn. Dat zijn de dingen waar je oog op vallen, en het zorgt ervoor dat het werk er interessanter uitziet.”
Je project met die door brand beschadigde Porsche haalde wereldwijd de krantenkoppen. Hoe kwam je op het idee daarvoor?
“De timing was echt interessant. Ik had mijn eerste kunstauto met glas-in-lood eigenlijk al gemaakt vóór de branden in LA. Ik kocht de auto op een late avond online, een wit, roestig carrosserie-restje van een 911. Ik was er op slag verliefd op. De auto belandde in mijn werkplaats en stond een jaar lang onder een zeil in mijn tuin. Ik bleef ernaar kijken, in de hoop op een idee te komen.”
“Op een dag begon ik mijn glasvoorraad door te spitten en kocht ik wat oude kerkramen. Toen kreeg ik een ingeving: wat als we zo’n kerkraam met gebrandschilderd glas in de auto zouden zetten? Dus dat deden we. Kort nadat we de eerste auto af hadden, braken de branden in LA uit. Ik zag al die uitgebrande auto’s op Instagram, en ze werden allemaal naar de schroothoop afgevoerd. Ik dacht: wacht eens even! Ik had net een oude 911 een nieuw leven gegeven en er een kunstauto met glas-in-lood van gemaakt. Ik wilde niet dat mensen deze auto’s zouden slopen, want ze zijn kostbaar. We konden ze niet zomaar weggooien.”
“Ik voelde me geroepen om iets positiefs te doen uit iets dat zo vreselijk en triest was. Een vriend van me kende iemand die twee Porsche modellen in de branden was kwijtgeraakt, dus stuurde ik hem een berichtje: ‘Ik heb een idee. Ik wil glas in de auto’s zetten.’ Hij liet me mijn gang gaan. We hebben ze naar de studio gebracht om te beginnen met het vullen met glas. De ene was een Porsche 356 uit 1965 en de andere een Porsche 911 S uit 1972.”
Hoe ben je op het ontwerp gekomen voor het glas dat in deze auto’s is verwerkt?
“Licht speelt een belangrijke rol bij het maken van glas-in-lood. Het is wat het kunstwerk tot leven brengt. Voor deze ramen had ik geen lichttafel in de studio, dus heb ik ze stuk voor stuk in elkaar gezet. Ik bekeek elk stuk in het licht, sneed het vervolgens uit en legde het neer voordat ik naar het volgende stuk keek. Er zit een spiritueel element in, aangezien ik met zulke historisch en emotioneel belangrijke materialen te maken had. Het was bijna een soort zesde zintuig dat mijn creatieve proces stuurde. Het glas was honderdvijftig jaar oud en de auto’s waren vijftig of zestig jaar oud; ze hadden in iemands familie gezeten. Ik voelde me bijna als een doorgeefluik, gewoon aan het creëren zonder plan. Toen ik eenmaal naar het voltooide werk keek, begon ik al die ongelooflijke verbanden te zien tussen de verschillende elementen die zich gewoon vanzelf hadden gevormd. Bijvoorbeeld: het ene gezicht kijkt naar een figuur hier, die naar beneden kijkt naar een geit, die daar staat. Uit deze werken kwamen onbedoeld heel veel verhalen naar voren.”
Was je altijd al een autoliefhebber of is dit iets van de laatste tijd?
“Ik ben altijd al geïnteresseerd geweest in auto’s. Zodra ik zestien werd en mijn rijbewijs haalde, ging ik elk weekend naar autoshows. De auto’s die ik nu heb, zijn echt mijn favorieten. Ik heb bijvoorbeeld een gele Porsche 911 S uit 1975 met een volledig opgeknapt interieur. Daarnaast heb ik ook een oranje pick-up. Al mijn auto’s hebben felle kleuren. Ik ben dol op alles wat geel en oranje is. Ik raakte geïnteresseerd in Porsche vanwege het gevoel dat je krijgt als je erin rijdt. Elke keer als ik in mijn Porsche zit, denk ik: deze auto heeft niets meer nodig. Hij is uit 1975, en toen hadden ze alles al helemaal door. Alles werkt perfect. Alles klopt. De 911 is heel logisch. Het is een minimalistisch maar verfijnd ontwerp waarbij je niets anders nodig hebt. Er zijn geen overbodige snufjes. Er zit niets extra’s aan vast. Het is gewoon jij, de auto en de weg, en dat vind ik een geweldige ervaring voor een purist als ik.”
De informatie in dit nieuwsbericht was actueel op de datum van publicatie. Wijzigingen in modellen, uitvoeringen, prijzen, technische specificaties, afbeeldingen, of andere informatie zijn te allen tijde voorbehouden. Genoemde prijzen betreffen consumentenadviesprijzen. Het staat Porsche Centra en servicepartners vrij eigen verkoopprijzen en kortingen te hanteren. Aan de inhoud van dit nieuwsbericht kunnen geen rechten worden ontleend.