Een sportwagen waarbij de gewichtsbesparing op de spits werd gedreven, was de Porsche 908/03 Spyder uit 1970. In twee prestigieuze races maakte hij furore: de Targa Florio op Sicilië en de 1.000-kilometerrace op de Nürburgring-Nordschleife. Als je in de cockpit onder het windscherm kijkt, zie je hoe gedetailleerd men in die tijd te werk ging: de dunne stabilisatorstang, het stuur, de toerenteller, de kuipstoel, de pedalen – overal domineren lichte materialen als plexiglas, aluminium, kunststof en ook een beetje leer. En hout, want op de versnellingspook zit een bolvormige knop van mahonie. 

“De pookknop van de sportwagens had in die tijd ongeveer een inhoud van 33,5 kubieke centimeter”, legt Peter Falk uit. De nu 92-jarige gaf in de jaren 1960 leiding aan de afdeling Concept- en Raceontwikkeling bij Porsche. Het soortelijk gewicht gaf de doorslag bij de keuze van het materiaal. Aluminium (2,7 g/cm³), magnesium (1,8 g/cm³) of kunststof (1,4 g/cm³) zijn veel zwaarder dan mahonie met circa 0,7 g/cm³. Ook door de speciale structuur is hout een uniek materiaal. Waar dezelfde pookknop van aluminium maar liefst 90 gram zou wegen, weegt de mahoniehouten knop van de 908/03 slechts 24 gram. Een gewichtsbesparing van bijna 70 procent.

“Het was natuurlijk een idee van Ferdinand Piëch”, aldus Peter Falk. “Hij heeft tal van lichtgewichtmaatregelen geïnitieerd.” In 1963 was Piëch in dienst gekomen van het bedrijf, vanaf 1965 was hij hoofd van de afdeling Ontwikkeling. Naast een verbeterde aerodynamica was ‘leichtbau’ het thema, waarvan hij altijd dacht dat het een grote impact zou hebben – en dat de ontwikkelaars bij Porsche steeds weer voor grote uitdagingen plaatste. 80 pk meer vermogen in de zescilinder racemotor door circa 50 kilogram minder gewicht? Een gewichtsbesparing van 14 gram bij de contactschakelaar? Kan het deksel van de zekeringskast worden weggelaten? Welke sportwagen ook aan Ferdinand Piëch voor inspectie werd gepresenteerd, het ging altijd om elke gram. Ook bij de 908/03, die hij vanwege zijn lage gewicht en souplesse ‘wezel’ noemde. De pookknop van mahonie is het ultieme voorbeeld van de ‘leichtbau’-filosofie van die tijd.

Tot 1971 zat de houten knop in de cockpit van veel racewagens. Bij de bergrace van het Europees kampioenschap gold vanaf 1967 geen minimumgewicht meer en dus begon het in de ‘leichtbau’-keuken te borrelen. Bij de 908/03 stonden de ontwikkelaars voor een bijzondere uitdaging: de extreem lichtgewicht constructie van de bergwagen omzetten naar een sportwagen voor langeafstandsraces. De 908/03 Spyder verscheen in 1970 bij de Targa Florio aan de start met 545 kilogram en 257 kW (350 pk) uit een 3-liter achtcilinder motor – en won. Op de Nürburgring werd dat huzarenstukje opnieuw opgevoerd. Mede dankzij de bolvormige knop van mahonie. De pookknop van mahonie dook steeds weer op in de geschiedenis van Porsche, als een vaste waarde, vooral als het om de allerlaatste gram gaat. 

Ook buiten het circuit leeft de ‘leichtbau’-filosofie tot op heden voort. Steeds weer plaatst Porsche een houten pookknop, inmiddels van walnoot, als herkenningsteken op de pook van de handgeschakelde versnellingsbak. In de Carrera GT, de supersportwagen met middenmotor uit 2002. Of in de huidige 911 Carrera T (992), die lichtgewicht onderdelen combineert met een sportief chassis met handgeschakelde versnellingsbak, wat resulteert in een zeer emotionele rijbeleving.

Deze tekst is voor het eerst gepubliceerd in Christophorus 414. Meer informatie over Christophorus is te vinden via de volgende link: https://christophorus.porsche.com/nl.html

De informatie in dit nieuwsbericht was actueel op de datum van publicatie. Wijzigingen in modellen, uitvoeringen, prijzen, technische specificaties, afbeeldingen, of andere informatie zijn te allen tijde voorbehouden. Eventueel genoemde prijzen betreffen consumentenadviesprijzen. Het staat dealers en servicepartners vrij eigen verkoopprijzen en kortingen te hanteren. Aan de inhoud van dit nieuwsbericht kunnen geen rechten worden ontleend.

Lees de hele test op de website van Autoblog: https://www.autoblog.nl/nieuws/porsche-718-spyder-rs-test-en-video-6880795 en bekijk de video hieronder of via YouTube:  https://youtu.be/atKmsrhjMKc?si=9v1nxFbFu8JYc64J

De informatie in dit nieuwsbericht was actueel op de datum van publicatie. Wijzigingen in modellen, uitvoeringen, prijzen, technische specificaties, afbeeldingen, of andere informatie zijn te allen tijde voorbehouden. Genoemde prijzen betreffen consumentenadviesprijzen. Het staat dealers en servicepartners vrij eigen verkoopprijzen en kortingen te hanteren. Aan de inhoud van dit nieuwsbericht kunnen geen rechten worden ontleend.

James Dean voelde zich speciaal aangetrokken tot de meest gestroomlijnde Porsches. Ze zijn mooi en pragmatisch. Met hun pretentieloze, maar intense karakter sluiten ze bovendien perfect aan bij de non-conformistische levensstijl van de jonge acteur uit Indiana, die het niet altijd even makkelijk had. In 1955, op 24-jarige leeftijd brak hij na vele magere jaren door. Dean werd gezien als dé acteur voor ‘East of Eden’: met zijn verscheurde karakter beweegt hij tussen agressieve gekte en koele gelijkmatigheid – hij is zowel cynisch als kwetsbaar en dat is duidelijk zichtbaar in zijn manier van acteren. Dean drukt zijn eigen stempel op elke rol.

Cool, maar fragiel
Op het moment dat ‘Hollywood’ zich realiseert dat een nieuwe ster is opgestaan, probeert men James Dean te ‘temmen’. Hij treedt de traditionele filmwereld echter op zijn eigen manier tegemoet: met weigering, scepsis en zelfs verachting. Hij leeft snel, grenzeloos en tegendraads. Officieel mag hij niet deelnemen aan ‘gevaarlijke sporten’. Dat weerhoudt hem er niet van om met zijn Porsche 356 aan de start van wedstrijden te verschijnen.

Oorzaken van onrust en levensvreugde
Het is niet verwonderlijk dat James Dean rusteloos en levenslustig was. Op negenjarige leeftijd verloor hij zijn moeder en zijn vader was gevoelloos. Daarom werd James naar zijn tante in Californië gestuurd. Daar werd hij niet begrepen en zelfs verwond én achtergelaten. Zijn strijd om uit het donker te komen is zwaar. Hij bedekt zijn fragiliteit daarbij onder een dun laagje ‘cool’ – precies dat maakt hem tot een filmster die perfect past bij het tijdsbeeld van de jaren ’50: tussen wereldoorlog en rock ’n roll.

Tegendraads: Porsche 550 Spyder
In september 1955 ruilt Dean zijn Porsche 356 in voor de veel snellere 550 Spyder. In die tijd was een Porsche al een statussymbool in de VS: het merk was jong en de auto’s waren spartaans, authentiek en puur sportief. James Dean is helemaal op zijn plaats in deze tegendraadse auto, maar dan wel in de wetenschap dat elke filmstudio hem wil hebben én dat zijn agent inmiddels enorme gages kan vragen.

Op weg naar een nieuwe race
Op 30 september 1955 is James Dean in zijn zilverkleurige, lichte (550 kg) en krachtige (110 pk) 550 Spyder op weg naar Salinas, waar hij met zijn aanwinst wil deelnemen aan een race. Hij wordt vergezeld door de Duitse technicus Rolf Wülterich, die Dean er op wees dat de auto voor deelname goed ingereden diende te worden. De 515 kilometer lange trip van Hollywood naar Salinas was daarvoor de ideale manier. Kort voor zessen in de avond bereikt de 550 Spyder met de bijnaam ‘Little Bastard’ de kruising waar Highway 41 afbuigt richting Fresno. Dan is er de crash: banaal, onnodig en vooral fataal. James Dean overlijdt op weg naar het ziekenhuis. De legende is echter altijd levend gebleven.